Progressieve maculaire hypomelanose

Wat is progressieve maculaire hypomelanose?

Progressieve maculaire hypomelanose (PMH) is een goedaardige, niet-besmettelijke huidaandoening die wordt gekenmerkt door meerdere kleine, lichter gekleurde vlekken op de romp. Deze vlekken nemen geleidelijk in aantal toe en vloeien soms samen tot grotere gebieden. De naam ‘progressieve maculaire hypomelanose’ verwijst naar het toenemende (progressieve) karakter, het vlekkerige (maculaire) aspect en de verminderde pigmentatie (hypomelanose). De aandoening wordt vooral gezien bij jongvolwassenen en komt wereldwijd voor.

Hoe wordt progressieve maculaire hypomelanose behandeld?

Behandeling is niet noodzakelijk, maar kan overwogen worden bij cosmetische bezwaren. Het effect van behandeling verschilt per persoon. Soms verdwijnen de hypopigmentaties spontaan over de jaren.

De volgende behandelingsopties zijn mogelijk:

  • Topicale antibacteriële therapie: Lokale behandeling met clindamycine 1% lotion in combinatie met benzoylperoxide 5% gel kan effectief zijn. Deze middelen verminderen de bacterie Cutibacterium acnes, die een rol lijkt te spelen bij deze aandoening.
  • Orale behandeling met antibiotica: Dit wordt gedaan in ernstige gevallen. Doxycycline wordt dan beschouwd als middel van eerste keuze.
  • Mogelijk kan Smalspectrum UVB-lichttherapie, drie keer per week gedurende enkele weken, de pigmentproductie stimuleren en verbetering geven. Ook blootstelling aan zonlicht kan bij sommige patiënten helpen, maar moet gecontroleerd gebeuren om schade door UV-straling te voorkomen.

Hoe ontstaat progressieve maculaire hypomelanose?

De exacte oorzaak van progressieve maculaire hypomelanose is niet volledig bekend. Er zijn aanwijzingen dat de bacterie Cutibacterium acnes, die van nature op de huid voorkomt, een rol speelt in het ontstaan van de aandoening. Deze bacterie produceert mogelijk stoffen die de melanineproductie van pigmentcellen verminderen, wat leidt tot de kenmerkende lichter gekleurde vlekken.

Welke klachten geeft progressieve maculaire hypomelanose?

Progressieve maculaire hypomelanose veroorzaakt doorgaans geen lichamelijke klachten zoals jeuk of pijn. De meest voorkomende bezwaren zijn:

  • Cosmetische hinder: De lichter gekleurde vlekken kunnen als storend worden ervaren, vooral op de rug en borst.
  • Psychologische impact: Sommige mensen voelen zich onzeker over de huidverkleuring, vooral in de zomer wanneer het kleurverschil zichtbaarder is.

Bij wie komt progressieve maculaire hypomelanose voor?

Progressieve maculaire hypomelanose kan bij iedereen voorkomen, maar wordt vooral gezien bij:

  • Jongvolwassenen (15-40 jaar): De aandoening komt vaker voor bij mensen in deze leeftijdsgroep.
  • Mensen met een licht tot medium huidtype: Donkere huidtypen hebben er minder vaak last.
  • Mensen in (sub)tropische klimaten: progressieve maculaire hypomelanose wordt vaker gezien in gebieden met een warm en vochtig klimaat.

Hoe ziet progressieve maculaire hypomelanose eruit?

Bij progressieve maculaire hypomelanose ontstaan symmetrische, onscherp begrensde, gehypopigmenteerde (lichtere) vlekken, voornamelijk op de romp (rug, buik, borst) en soms op de bovenarmen. In tegenstelling tot sommige andere pigmentstoornissen, zoals pityriasis versicolor, is er geen sprake van schilfering. Onder UV-licht (Wood’s lamp) vertoont de aangedane huid een kenmerkende rode folliculaire fluorescentie.

Hoe wordt de diagnose gesteld?

De diagnose wordt meestal op basis van het klinische beeld gesteld en kan worden ondersteund met een Wood’s lamp-onderzoek. Dit maakt de karakteristieke rode fluorescentie zichtbaar. Omdat progressieve maculaire hypomelanose kan lijken op andere gehypopigmenteerde aandoeningen, wordt het soms verward met:

  • Pityriasis versicolor (gistinfectie)
  • Idiopathische guttata hypomelanosis (witte vlekken door zonblootstelling)
  • Vitiligo (auto-immuun pigmentverlies)
  • Postinflammatoire hypopigmentatie (witte vlekken na huidontsteking)
  • Gehypopigmenteerde variant van Gougerot-Carteaud
  • Gehypopigmenteerde mycosis fungoides (zeer zeldzame variant van een huidlymfoom)

De exacte oorzaak van progressieve maculaire hypomelanose is niet volledig bekend. Er zijn aanwijzingen dat de bacterie Cutibacterium acnes, die van nature op de huid voorkomt, een rol speelt in het ontstaan van de aandoening. Deze bacterie produceert mogelijk stoffen die de melanineproductie van pigmentcellen verminderen, wat leidt tot de kenmerkende lichter gekleurde vlekken.